Zajadamy

No ja mam trochę uwag, choć też specem nie jestem. Po pierwsze duszonki to nie jedyna nazwa tej potrawy. U mnie np. nazywa się to prażonki, co mi się ładniej kojarzy niż duszonki, które dość tak barbarzyńsko brzmią :) Słyszałem jeszcze inną nazwę tego, ale nie pamiętam w tej chwili. A przypomniałem sobie - pieczonki.

Z tego, co napisałeś to nie wiem czy takie pycha wyjdą, bo brakuje w przepisie jakiegoś tłuszczu - sam boczek nie wystarczy. No i o cebuli, która jest bardzo ważna zapomniałeś. Mieści się ona pewnie w "jakieś inne warzywa" ale z pewnością zasługuje na osobne o niej wspomnienie, bo to ona nadaje główny smak prażonkom.

Przy czym to, co opisałeś być może i w sumie wypali :) bo wygląda mi jak opis prażonek, które przywiozła kiedyś moja znajoma mieszkająca kilkadziesiąt kilometrów ode mnie i które były zupełnie inaczej zrobione (choć "esencja" ta sama) i które szczerze mówiąc mnie (i kilkunastu jeszcze osobom jedzącym Jej prażonki razem z moimi) mniej smakowały. Co kraj to obyczaj pieczenia ziemniaków najwyraźniej.

U mnie robi się to tak - na spód tłuszcz jakiś, margaryna najlepiej. Ja tam lubię jak jest go dużo i ziemniaki na spodzie pływają potem w nim - świetnie się przypiekają i smakują po prostu eeechh. Tzw. pączki :) No, ale potem jak pisałeś - warstwa ziemniaków (przy czym u nas ne kroimy w talarki tylko w większe części, średnie ziemniaki na ćwiartki, a większe na zbliżone im rozmiary) na to sporo cebuli (choć ja nie lubię, no ale cebula być musi) pokrojonej w krążki, kiełbasa w talarki, płaty boczku, sól, pieprz i tak do samej góry. Od czasu do czasu trochę margaryny a na spodzie dość sporo. Przykryć liśćmi kapusty, zakręcić garnek i na ognisko. Takie lubię najbardziej, choć dodać można jeszcze marchewkę albo buraki i dużo ludzi je dodaje. Ja nie lubię.

Kwestia czasu pieczenia jest zależna od garnka. Dwie/trzy godziny w takim garnku jak ja mam, to by była katastrofa :) No, ale garnki są różne. Znajoma o której pisałem wyżej przywiozła taki wielki gar, dużo różniący się od tego, który ja mam. Był żeliwny, składał się z dwóch części - wysokiego stojaka i garnka zamykanego niezbyt szczelną pokrywką. No i to rzeczywiście trzeba dłużej piec. Ja natomiast mam mniejszy garnek, 5 kilo, aluminiowy (są też żelazne) zamykany taką zakręcaną śrubą. Taki garnek wystarczy piec 40-45 minut i wszystko gra i buczy.

quentin.bocznica.org/temp/prazonki.jpg

Na koniec wydaje mi się, że przepisy w przypadku prażonek wiele nie pomogą. Dają tylko ogólny ogląd na to jak ma to wszystko wyglądać. Pierwsze prażonki wg przepisu pewnie nie wyjdą za dobre, ale będą większą lekcją niż sam przepis :) Następne już będę coraz lepsze w myśl zasady trening czyni mistrza. Szczególnie, że w związku z zakręcanym zamykaniem garnka nie można spróbować co i jak w trakcie pieczenia i w dużej mierze trzeba zdać się na nos.

Acha, upieczone ziemniaki (ale w takim garnku jak mój) warto po wyjęciu z ogniska odwrócić do góry nogami, żeby tłuszcz ze spodu spłynął w wyższe warstwy garnka.

Mój tata, który pochodzi z Beskidów, robił (i robi) duszonki dość często, wychodzą i w piekarniku (choć oczywiście pozbawione są tego "dymnego" aromatu) i w ognisku. Jako tłuszcz wystarcza sam, pokrojony w plasterki, boczek (jak ktoś jest nieprzekonany, może ewentualnie ścianki garnka przejechać oliwą, ale to naprawdę zbędne), które dość gęsto "przykleja" się do ścianek i dna garnka od wewnątrz. Wizja spływających tłuszczem duszonek na mnie nie działa (nie będą tak fajnie przypieczone), ale co kto lubi... Składniki kroimy w talarki (ziemniaki, cebula, ewentualnie marchewka), boczek w plasterki, kapustę tak jak wyjdzie (wyjdą paseczki)+sól+pieprz+kminek (pasuje wybitnie) i heja to warstwami do gara. No, ale generalnie była o tym mowa. Smacznego :)

A ja w kwestii formalnej. W niektórych miejscach na Śląsku duszonki nazywają się po prostu "ziemniaki pieczone"... Ot, taka ciekawostka. Coś pysznego, nawiasem mówiąc :-)

Coś pysznego rzeczywiście. "Ziemniaki pieczone" ...hm, mało powiedziane, "duszonki" czy "prażonki" lepiej oddają smak i urodę tego dania chyba.

No to widać, że ,mamy dwie duszonkowo-prażonkowe szkoły :)

I może na tym polega różnica między prażonkami a duszonkami. Ja jako niefachowiec ale wielbiciel rzucam pytanie do tych ,którzy często robią prażonki/duszonki : napiszcie jak nazywacie ww kociołek i czy dodajecie tłuszcz (masło, olej).

Z powyższych opisów dowiedziałam się nieco nowego ale nie ma w nich tego co odkąd ja i moja rodzina robimy od zawsze - mieszamy wszystkie składniki w wielkiej misce przed włożeniem do kociołka. Wtedy wszystko si ę fajnie zmiesza i przyprawy będą równo rozprowadzone. Co do nazwy to górale z w okolicy Żywca takie prażone, prażonki, duszonki, duszone nazywają też bunclok (czyt. dosłownie). Latem takie prażone są u nas średnio raz w tygodniu nawet na obiad (czy to z ogniska czy z garnka z kuchni), a już grzechem jest ich nie zrobić przy wykopkach(ziemniaków). Jeszcze wypowiem się co do tłuszczu - rzeczywiście daje się go na dno garnka ale też można go dać na górę (w postaci margaryny lub tłustej skórki z boczku), aha i obowiązkowo zielenina i kilka ząbków czosnku. Pych popijane maślanką lub kwaśnym mlekiem. Za niedługo sezon...